Οθόνη 3: Παράγοντες που συμβάλλουν στην αύξηση του πληθυσμού της Γης |
| Διδακτικοί στόχοι: Οι μαθητές: να επισημάνουν το μέγεθος του πληθυσμού μιας χώρας με το επίπεδο ανάπτυξής της να εξοικειωθούν με τη χρήση χαρτών και υπομνημάτων να εξοικειωθούν με τον επεξεργαστή κειμένου να συνδέουν την αύξηση του πληθυσμού με την αύξηση του μέσου όρου ζωής να συνδέουν την αύξηση του πληθυσμού με την αύξηση των γεννήσεων να εξάγουν συμπέρασμα σχετικά με το ποιοι παράγοντες επηρεάζουν την αύξηση του πληθυσμού της γης. Το μέλλον του πληθυσμού της Γης εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη γονιμότητα (αριθμός γεννήσεων) και από τη θνησιμότητα (π.χ. αν έχει αυξηθεί ή όχι ο μέσος όρος ζωής). Αυτά τα δύο μεγέθη λαμβάνονται υπόψη στην καταγραφή δημογραφικών στοιχείων για την διατύπωση εκτιμήσεων – προβλέψεων για το μέλλον του πληθυσμού της Γης και θεωρούνται ως κύριοι παράγοντες για την αύξηση του πληθυσμού. Επιπλέον σημαντικό ρόλο παίζουν η έκταση μιας χώρας, το κλίμα, η γονιμότητα του εδάφους που μπορεί να επηρεάσουν το μέγεθος του πληθυσμού μιας χώρας (π.χ. οι χώρες της Αφρικής που βρίσκονται σε ερήμους έχουν μικρότερο πληθυσμό) Στη δραστηριότητα 4 οι μαθητές αξιοποιώντας το χάρτη κατατάσσουν με βάση το υπόμνημα χώρες ανάλογα με τον πληθυσμό τους. Παράλληλα αναφέρουν και το βαθμό ανάπτυξής τους, επιχειρώντας να τον συνδέσουν με τον πληθυσμό τους. Οι μαθητές αναμένεται να παρατηρήσουν τον πληθυσμό των διαφόρων χωρών και να σχολιάσουν το πόσο αναπτυγμένες είναι αυτές χώρες. Επίσης επιχειρούν να καταγράψουν τις 30 χώρες με τον μεγαλύτερο πληθυσμό. Στη δραστηριότητα 5 οι μαθητές με τη βοήθεια χάρτη και του αντίστοιχου υπομνήματος καλούνται να συσχετίσουν τον πληθυσμό συγκεκριμένων χωρών με το μέσο όρο ζωής. Έχουν επιλεγεί χώρες από όλες τις ηπείρους όπου φαίνεται ξεκάθαρα αν και κατά πόσο επηρεάζει ο μέσος όρος ζωής τον πληθυσμό της χώρας. Οι μαθητές αναμένεται να διαπιστώσουν ότι στις ανεπτυγμένες χώρες (Ευρώπη, Β. Αμερική) ο μέσος όρος ζωής είναι υψηλός, ενώ στις υπανάπτυκτες (π.χ. χώρες της Αφρικής) ο μέσος όρος ζωής είναι πολύ χαμηλότερος. Στη δραστηριότητα 6 οι μαθητές με τη βοήθεια χάρτη και του αντίστοιχου υπομνήματος καλούνται να συσχετίσουν τον πληθυσμό συγκεκριμένων χωρών με το ρυθμό των γεννήσεων (γεννήσεις ανά 1000 γυναίκες). Έχουν επιλεγεί χώρες από όλες τις ηπείρους όπου φαίνεται ξεκάθαρα αν και κατά πόσο επηρεάζουν οι γεννήσεις τον πληθυσμό της χώρας. Οι μαθητές αναμένεται να διαπιστώσουν ότι ο ρυθμός των γεννήσεων είναι μεγαλύτερος στις υπανάπτυκτες χώρες και μικρότερος στις πιο αναπτυγμένες. Επισημαίνεται ότι πρέπει να γίνει σύνδεση της αύξησης του μέσου όρου ζωής με την αύξηση των γεννήσεων προκειμένου να εξηγηθεί η αύξηση του πληθυσμού μιας χώρας (π.χ. Στην Ελλάδα παρόλο που ο μέσος όρος ζωής αυξάνεται ο πληθυσμός δεν αυξάνεται). Κατ’ επέκταση μπορεί να υπάρξει προβληματισμός σχετικά και τη γήρανση του πληθυσμού (π.χ. ο πληθυσμός της Ευρώπης φαίνεται να γερνάει ταχύτερα, ενώ στην Αφρική το ποσοστό των νέων ανθρώπων είναι πολύ μεγάλο). |