Θεματική ενότητα: ΖΩΗ

Το εκπαιδευτικό υλικό της ενότητας απευθύνεται σε μαθητές των τάξεων Δ', Ε΄ ΣΤ΄ Δημοτικού.
Χρόνος: Η θεματική ενότητα έχει σχεδιαστεί κατά τρόπο που να υπάρχει δυνατότητα να αναπτυχθεί ως ένα σχέδιο εργασίας 8 ωρών.

Κοινωνική οργάνωση: η παιδαγωγική αξιοποίηση της θεματικής ενότητας ΖΩΗ προβλέπει ποικιλία δραστηριοτήτων που μπορούν να γίνουν ατομικά και ομαδικά με έμφαση πάντως στη συνεργατική διερεύνηση και στη συνεργατική επίλυση προβλήματος.

Οι υποενότητες της θεματικής ενότητας ΖΩΗ είναι οι ακόλουθες:

1. Η ζωή στον πλανήτη μας

Στις οθόνες αυτής της υποενότητας η οποία έχει εισαγωγικό χαρακτήρα, οι μαθητές έχουν μια πρώτη γνωριμία με τον πλανήτη μας και τη ζωή πάνω σε αυτόν. Οι μαθητές πραγματοποιούν δραστηριότητες και συζητούν στις ομάδες τους για τους ζωντανούς οργανισμούς, τις συνθήκες που καθιστούν τη Γη το μοναδικό μέχρι στιγμής κατοικήσιμο πλανήτη και τις σχέσεις που δημιουργούνται μεταξύ των ζωντανών οργανισμών με βάση την τροφή (τροφική αλυσίδα). Στην ενότητα αυτή γίνεται και μια πρώτη γνωριμία με λογισμικά όπως το microworlds pro για τη δημιουργία μικρόκοσμων τροφικής αλυσίδας ή το δημιουργό μοντέλων για την κατασκευή τροφικής αλυσίδας.

Συνοπτικά οι οθόνες αυτής της υποενότητας είναι οι ακόλουθες:

Οθόνη 1: Μια συζήτηση για τους ζωντανούς οργανισμούς
Οθόνη 2: Η γη ένας πλανήτης… γεμάτος ζωή
Οθόνη 3: Η ζωή σε ισορροπία: Τροφική αλυσίδα
Οθόνη 4: Όταν η αλυσίδα σπάει…

2. Είδη που απειλούνται με εξαφάνιση: Η περίπτωση της θαλάσσιας χελώνας

Στην υποενότητα αυτή, με δραστηριότητες που αξιοποιούν τον ηλεκτρονικό υπολογιστή (π.χ. δημιουργία εννοιολογικού χάρτη με τη χρήση δημιουργού μοντέλων, αναζήτηση πληροφοριών στο διαδίκτυο, χρήση προγράμματος παρουσίας), οι μαθητές ευαισθητοποιούνται για τα ζώα που βρίσκονται υπό εξαφάνιση μέσα από τη μελέτη περίπτωσης της θαλάσσιας χελώνας. Στο τέλος της ενότητας γίνεται αναφορά στο πως προστατεύεται η θαλάσσια χελώνα στην Ελλάδα με την παρουσίαση του Εθνικού Θαλάσσιου Πάρκου της Ζακύνθου.

Συνοπτικά οι οθόνες αυτής της ενότητας είναι οι ακόλουθες:
Οθόνη 1: Η θαλάσσια χελώνα….ένα είδος που απειλείται με εξαφάνιση
Οθόνη 2: Η θαλάσσια χελώνα στο οικοσύστημα
Οθόνη 3: Άνθρωπος και θαλάσσιο οικοσύστημα
Οθόνη 4: Η περίπτωση της θαλάσσιας χελώνας στην Ελλάδα

3. Ο πληθυσμός της Γης αυξάνεται … υπάρχει πρόβλημα;

Αποτελεί την κύρια υποενότητα όπου παρουσιάζεται και η μεθοδολογία επίλυσης προβλήματος. Αρχικά το πρόβλημα εντοπίζεται μέσα από δεδομένα που λαμβάνουν οι μαθητές μέσω εικόνων και διαγραμμάτων τα οποία καλούνται να επεξεργαστούν. Ακολουθεί η ανάλυση του προβλήματος που αναφέρεται στους παράγοντες που συμβάλλουν στην αύξηση του πληθυσμού της γης, τις επιπτώσεις του προβλήματος, τα μελλοντικά σενάρια που διατυπώνονται. Σχετικά με τους παράγοντες που οδηγούν στην αύξηση του πληθυσμού της Γης επισημαίνονται ως οι ουσιαστικότεροι, η αύξηση των γεννήσεων και η αύξηση του μέσου όρου ζωής. Οι παράγοντες αυτοί αναδεικνύονται μέσα από τη μελέτη αντίστοιχων χαρτών. Όσον αφορά τις επιπτώσεις που έχει η αύξηση του πληθυσμού της Γης αυτοί επισημαίνονται σε γενικό επίπεδο αλλά και εξειδικευμένα σε κάθε περιοχή ξεχωριστά (με τη βοήθεια μικρόκοσμων). Αναφορικά με τα μελλοντικά σενάρια γίνεται αξιοποίηση του λογισμικού «αβάκιο» για να αναδειχθεί η διαφοροποίηση σχετικά με την αύξηση του πληθυσμού σε διάφορες χώρες της Γης. Στη συνέχεια αναζητούνται λύσεις με παρουσίαση τρόπων αντιμετώπισης του προβλήματος που εφαρμόστηκαν από χώρες στις οποίες η αύξηση του πληθυσμού είχε λάβει εκρηκτικές διαστάσεις π.χ. Κίνα, Ινδία. Τέλος, δημιουργείται ένα σχέδιο δράσης των μαθητών για την επίλυση του προβλήματος, γίνεται παρουσίαση των αποτελεσμάτων της εργασίας τους και των προτάσεών τους.

Συνοπτικά οι οθόνες αυτής της ενότητας είναι οι ακόλουθες:
Οθόνη 1: Η αύξηση του πληθυσμού
Οθόνη 2: Είναι πρόβλημα η αύξηση του πληθυσμού της Γης;
Οθόνη 3: Παράγοντες που συμβάλλουν στην αύξηση του πληθυσμού της Γης
Οθόνη 4: Επιπτώσεις της αύξησης του πληθυσμού της γης
Οθόνη 5: Μελλοντικά σενάρια
Οθόνη 6: Αναζητούμε λύσεις για το πρόβλημα της αύξησης του πληθυσμού
Οθόνη 7: Δημιουργία ενός σχεδίου δράσης
Οθόνη 8: Παρουσιάζουμε τα αποτελέσματα της εργασίας μας και τις προτάσεις μας

4. Η αστικοποίηση στην Ελλάδα: Μια μελέτη περίπτωσης
Η υποενότητα αυτή αναφέρεται στο πρόβλημα που δημιουργείται από τη συγκέντρωση του πληθυσμού στις μεγάλες πόλεις, αφορά και τον πληθυσμό στην Ελλάδα που σε μεγάλο ποσοστό συγκεντρώνεται στις μεγάλες πόλεις. Οι μαθητές για να το μελετήσουν δημιουργούν γραφήματα χρησιμοποιώντας τα Μαθηματικά. Το πρόβλημα αυτό παρουσιάζεται, με τη δυνατότητα που δίνεται στους μαθητές να δημιουργήσουν γραφήματα εμπλέκοντας και τα μαθηματικά. Στη συνέχεια διερευνώνται τόσο οι αιτίες από τις οποίες προκύπτει το πρόβλημα όσο και οι συνέπειες που απορρέουν από τη συγκέντρωση του πληθυσμού στις μεγάλες πόλεις.

Συνοπτικά οι οθόνες αυτής της ενότητας είναι οι ακόλουθες:
Οθόνη 1: Η κατανομή του πληθυσμού στην Ελλάδα: Εσωτερικές μετακινήσεις
Οθόνη 2: Αιτίες για τη συγκέντρωση πληθυσμού στις πόλεις
Οθόνη 3: Προβλήματα από τη συγκέντρωση πληθυσμού στις πόλεις